Ścieżka SMART pozostaje jednym z najważniejszych instrumentów wsparcia innowacji w Polsce. Jej nowa odsłona zmienia podejście do finansowania projektów badawczo-rozwojowych i inwestycyjnych. Szczególnie istotne są zmiany w module wdrożeniowym, który został wyraźnie ukierunkowany na sektor małych i średnich przedsiębiorstw. To znacząco zmienia układ sił w dostępie do środków publicznych. Nabór wniosków w konkursie Ścieżka SMART Wdrożenie dla MŚP rusza 14 maja i potrwa do 11czerwca.
 

Jeszcze do niedawna przedsiębiorcy mogli składać wnioski obejmujące projekty wielomodułowe – łączące w jednym konkursie prace B+R, wdrożenie, cyfryzację czy komponenty środowiskowe. Choć taka formuła dawała dużą elastyczność, w praktyce okazała się wymagająca organizacyjnie i trudna w przygotowaniu. W odpowiedzi na sygnały z rynku instytucje odpowiedzialne za realizację programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG) zdecydowały się na uproszczenie zasad.
 

Nowa formuła w 2026 roku

Reforma Ścieżki SMART całkowicie zmienia logikę naborów. Od tego roku konkursy badawczo-rozwojowe i wdrożeniowe funkcjonują oddzielnie, a część dotycząca wdrożeń została przeznaczona wyłącznie dla małych i średnich przedsiębiorstw. To wyciągnięcie pomocnej dłoni do grupy przedsiębiorców, która od lat gorzej sobie radzi z pozyskiwaniem środków na innowacje. W efekcie mniejsze firmy zyskują przestrzeń do konkurowania między sobą, bez presji ze strony największych graczy, którzy dotychczas często dominowali w największych projektach inwestycyjnych.

Dla wielu MŚP nowa odsłona Ścieżki SMART to szansa, by przejść od etapu pomysłu do realnego wdrożenia – i zrobić to przy znaczącym wsparciu środków publicznych. Firmy nadal mogą liczyć na finansowanie inwestycji związanych z wprowadzaniem na rynek innowacyjnych w skali Polski produktów lub usług. Warunkiem jest jednak oparcie działań na wynikach prac badawczo-rozwojowych – własnych lub nabytych.
 

Wdrożenie innowacji w centrum uwagi

Ścieżka SMART Wdrożenie umożliwia finansowanie takich elementów, jak zakup i instalacja środków trwałych, roboty budowlane, wartości niematerialne i prawne, w tym licencje czy know-how. To szczególnie ważne dla firm, które zakończyły etap badań i stoją przed największym wyzwaniem – komercjalizacją technologii. Choć nowa formuła Ścieżki SMART upraszcza strukturę konkursów, nie oznacza to, że proces aplikacyjny stał się łatwy.

Kluczowe pozostaje właściwe przygotowanie projektu – od wykazania innowacyjności, przez spójny model biznesowy, po realny plan wdrożenia i komercjalizacji. Nowe podejście może jednak zwiększyć skuteczność firm w pozyskiwaniu środków. Rozdzielenie ścieżek i koncentracja na konkretnym etapie rozwoju projektu pozwala lepiej dopasować wniosek do wymagań konkursu.

Największe szanse na dofinansowanie mają projekty wykazujące gotowość do wdrożenia prac B+R. Ich realizacja powinna być potwierdzona odpowiednią dokumentacją, a wartość prac – ujęta w aktywach przedsiębiorstwa. Równie istotne jest wykazanie gotowości organizacyjnej i technicznej do wdrożenia. Oznacza to m.in. udokumentowanie prawa do korzystania z nieruchomości, na której projekt będzie realizowany, a także posiadanie odpowiednich zasobów ludzkich oraz zaplecza technicznego niezbędnego do uruchomienia innowacyjnego produktu lub procesu. Dodatkowym atutem jest doświadczenie w realizacji wdrożeń wyników B+R na podobną skalę, które zwiększa wiarygodność projektu.
 

Co powinien zawierać wniosek

Ważnym elementem wniosku jest zapewnienie finansowania wkładu własnego. W zależności od przyjętego modelu finansowania, przedsiębiorstwo powinno dysponować odpowiednimi dokumentami (np. promesa kredytowa, uchwała o dokapitalizowaniu, potwierdzenie posiadania środków na rachunku bankowym lub inne). Nie można także pominąć kwestii przygotowania administracyjnego projektu. Należy jasno wskazać, czy posiadamy wymagane decyzje i pozwolenia (np. środowiskowe, budowlane, koncesje), a jeśli nie – czy harmonogram ich pozyskania został zaplanowany w sposób realistyczny i spójny z harmonogramem wdrożenia.

Już na etapie planowania koncepcji projektu warto również uwzględnić pozytywny wpływ na środowisko oraz odpowiednio zdefiniować wskaźniki środowiskowe. Równocześnie projekt musi spełniać wymagania dotyczące osiągnięcia wskaźników innowacyjności, które jasno pokażą, na czym polega nowość wdrażanego rozwiązania i jego przewaga nad dotychczas stosowanymi rozwiązaniami.
 

Skala projektów i poziom wsparcia

Minimalna wartość projektu do dofinansowania wynosi 3 mln zł, natomiast maksymalna kwota dofinansowania może sięgnąć nawet 50 mln zł. To poziom, który pozwala realizować inwestycje przemysłowe poprzez budowę nowego zakładu, rozbudowę istniejącego czy też modernizację zaplecza produkcyjnego. Ścieżka SMART pozostaje więc instrumentem wsparcia dla ambitnych, kapitałochłonnych przedsięwzięć, które mogą realnie wpłynąć na konkurencyjność polskiego sektora przedsiębiorstw.

Jednocześnie wysokość wsparcia uzależniona jest od lokalizacji inwestycji oraz obowiązującej mapy pomocy regionalnej, co w praktyce oznacza różne poziomy intensywności dotacji w zależności od regionu i wielkości przedsiębiorstwa. Przykładowo, w regionach wschodnich (województwo warmińsko-mazurskie, lubelskie, podlaskie, podkarpackie i świętokrzyskie) poziom wsparcia wynosi do 70%. Z kolei dla lepiej uprzemysłowionych terenów (województwo śląskie, dolnośląskie, wielkopolskie, pomorskie) waha się od 35 do 50%.
 

Nabór w maju

Najbliższy nabór dla MŚP w module wdrożeniowym rusza 14 maja i potrwa do 11 czerwca 2026 r. Ogłoszenie konkursu ma nastąpić w kwietniu, a przedsiębiorcy będą mieli czas na złożenie wniosków do maja. To oznacza, że firmy zainteresowane wsparciem powinny już teraz przygotowywać projekty – zarówno od strony technologicznej, jak i administracyjnej oraz finansowej.

Jeśli potrzebujesz wsparcia w konkursie Ścieżka SMART wdrożenie lub szukasz innych dotacji dla MŚP, zapraszamy do kontaktu z CRIDO.